Een nalatenschap opsporen is een taak waarvoor veel families staan: een naaste is overleden en niemand weet precies bij welke banken hij rekeningen had, of hij een woning in een andere stad bezat, een aandeel in een bedrijf of een oude auto op zijn naam. Het is nog moeilijker als de erfgenamen in het buitenland wonen of als de overledene geheimzinnig was over zijn financiën. Zonder volledig beeld is het onmogelijk te beslissen of u de erfenis aanvaardt, onder voorrecht van boedelbeschrijving aanvaardt of verwerpt, of hoe u haar onder de erfgenamen verdeelt.
Het goede nieuws is dat Bulgarije officiële registers heeft waarin erfgenamen de bezittingen en schulden van de overledene kunnen nagaan. Hieronder bespreken we ze een voor een: waar het verzoek wordt ingediend, wie recht heeft op een zoekopdracht en welke documenten nodig zijn. Aan het eind vindt u een overzichtstabel.
De eerste stap: de verklaring van erfgenamen
Voor vrijwel elke zoekopdracht naar de bezittingen van een overledene moet u bewijzen dat u zijn erfgenaam bent. Het document daarvoor is de verklaring van erfgenamen (удостоверение за наследници), afgegeven door de gemeente van het laatste vaste adres van de overledene. Daarop staan alle wettelijke erfgenamen op het moment van overlijden.
Vraag meteen meerdere exemplaren aan, want instellingen houden vaak een kopie. Bent u in het buitenland, dan kunnen de zoekopdrachten via een gevolmachtigde worden gedaan, zoals we beschreven in ons artikel over erfgenamen in het buitenland en het afwikkelen van een erfenis in Bulgarije. De algemene volgorde van de stappen na het overlijden van een naaste, van de overlijdensakte tot de aanvaarding van de erfenis, staat in onze gids "Erfenis in Bulgarije: de eerste stappen".
Hoe u te weten komt bij welke banken de overledene rekeningen had
Register van bankrekeningen en kluizen (РБСС) bij de Bulgaarse Nationale Bank
De doeltreffendste manier om de bankrekeningen van een overledene te vinden, is een zoekopdracht in het Register van bankrekeningen en kluizen (РБСС), dat de Bulgaarse Nationale Bank (БНБ) bijhoudt op grond van art. 56a van de Bulgaarse Wet op de kredietinstellingen en BNB-verordening nr. 12. Banken melden aan het register de geopende rekeningen, hun houders en gemachtigden, en ook gehuurde kluizen.
De BNB stelt een speciaal formulier beschikbaar, "Verzoek om informatie uit het Register van bankrekeningen en kluizen – voor erfgenamen". De procedure is als volgt:
- U vult het verzoek in met uw gegevens en de volledige naam en het persoonsnummer (ЕГН) van de overledene, en geeft aan of u informatie wilt over rekeningen, kluizen of beide.
- U voegt een kopie van de verklaring van erfgenamen toe en, als u kiest voor een kortere behandeltermijn, het bewijs van betaling van de vergoeding.
- Het verzoek kan door slechts één van de erfgenamen worden ingediend. Treedt een gevolmachtigde op, dan is een uitdrukkelijke notarieel gelegaliseerde volmacht voor gebruik bij de BNB vereist (art. 56a, lid 4, van de Wet op de kredietinstellingen).
- U ontvangt het antwoord persoonlijk bij de BNB in Sofia, per aangetekende post met ontvangstbewijs, of via een derde die u aanwijst.
Volgens het BNB-formulier is de zoekopdracht gratis bij afgifte binnen 14 dagen. Voor snellere afgifte bedragen de vergoedingen EUR 4,09 (binnen 7 werkdagen), EUR 8,18 (binnen 24 uur) en EUR 16,36 (binnen 4 werkuren). Wordt het verzoek per post verzonden, dan moet de handtekening van de aanvrager notarieel worden gelegaliseerd. Is de legalisatie door een notaris in het buitenland verricht, dan wordt ook een beëdigde vertaling bijgevoegd.
Uit onze praktijk: De zoekopdracht in het register toont bij welke banken rekeningen en kluizen bestonden, maar niet de saldi. Daarmee weet u wel precies naar welke banken u moet gaan, in plaats van ze een voor een allemaal af te lopen.
Navraag bij de banken zelf
Zodra u de banken kent, kan elke erfgenaam bij de betreffende bank informatie opvragen over de rekeningen en saldi op vertoon van de verklaring van erfgenamen en een identiteitsbewijs. Banken geven meestal een overzicht van het saldo op de datum van overlijden af, en voor uitbetaling van het geld vereisen zij de toestemming of aanwezigheid van alle erfgenamen, of notarieel gelegaliseerde volmachten. De eisen verschillen per bank.
Is er na het overlijden ten onrechte geld van de rekening of kaart van de overledene opgenomen, lees dan wat u kunt doen in ons artikel over niet-toegestane transacties met een kaart of rekening.
De kluis
Toont het register een gehuurde kluis, dan wordt die meestal geopend in aanwezigheid van alle erfgenamen of hun gevolmachtigden, en wordt er een proces-verbaal van de inhoud opgemaakt.
Hoe u nagaat welke woningen de overledene bezat
Eigendomsregister bij het Registratieagentschap
Het Eigendomsregister (Имотен регистър) bevat ingeschreven vastgoedtransacties. De nuttigste zoekopdracht voor erfgenamen is de zoekopdracht op het persoonsdossier (персонална партида), met de volledige naam en het persoonsnummer van de overledene. Die toont de notariële akten van koop, schenking en andere transacties waarbij de overledene partij was, en ook hypotheken en beslagen.
Belangrijk: De toegang tot het Eigendomsregister is beperkt. Sinds 15 januari 2026 worden kopieën van ingeschreven akten zonder bewijs van een rechtmatig belang alleen afgegeven aan bepaalde personen – de partijen bij de akte en hun rechtsopvolgers (onder wie erfgenamen), notarissen, advocaten en gerechtsdeurwaarders. In de praktijk wordt de zoekopdracht op het persoonsdossier nu gedaan door de houder van het dossier of via een advocaat. Daarom verkrijgen erfgenamen haar het makkelijkst via een advocaat met een volmacht. Een zoekopdracht naar een specifiek pand, op adres of kadastrale identificatie, blijft beschikbaar.
De zoekopdracht moet worden gedaan voor elk gerechtelijk arrondissement waarin u een woning vermoedt. Bij oudere verwervingen, van vóór de invoering van elektronische dossiers, kunnen de gegevens onvolledig zijn en moeten de registers ter plaatse worden geraadpleegd.
Het kadaster (KAIS) en de gemeente
De kadastrale kaart (het systeem KAIS van het Agentschap voor Geodesie, Cartografie en Kadaster, АГКК) dient vooral om een specifiek pand te controleren als u het adres of de identificatie al kent.
Een waardevolle en vaak vergeten bron is de gemeente. Haar afdeling Lokale belastingen en heffingen houdt belastingdossiers bij van de panden waarvoor de overledene onroerendgoedbelasting en de afvalstoffenheffing betaalde. De erfgenamen moeten hoe dan ook binnen 6 maanden een aangifte van de geërfde goederen bij de gemeente indienen (art. 32 van de Bulgaarse Wet op lokale belastingen en heffingen), dus de zoekopdracht kan tegelijk met die aangifte worden gedaan. Meer over het belastingdossier en de rekeningen voor elektriciteit, water en verwarming vindt u in ons artikel over het overzetten van energie- en watercontracten op de erfgenamen.
Wordt de geërfde woning verkocht, dan zal de koper de documenten grondig controleren. Wat er precies wordt gecontroleerd, leggen we uit in ons artikel over juridisch onderzoek vóór de aankoop van een woning.
Hoe u te weten komt of de overledene een auto bezat
Ingeschreven motorvoertuigen worden geregistreerd door de eenheden van de Verkeerspolitie (Пътна полиция) van het ministerie van Binnenlandse Zaken (МВР). Het ministerie biedt een administratieve dienst waarbij een verklaring met gegevens over de ingeschreven en uitgeschreven voertuigen van een bepaalde persoon wordt afgegeven. De erfgenamen dienen een aanvraag in bij de Verkeerspolitie van de Regionale Directie van het ministerie van Binnenlandse Zaken (ОДМВР) of, in Sofia, de Directie Sofia (СДВР), met de verklaring van erfgenamen als bijlage. Bij indiening via een gevolmachtigde is een notarieel gelegaliseerde volmacht vereist.
Let op: het ministerie van Binnenlandse Zaken past ambtshalve uitschrijving toe op voertuigen van overleden eigenaars. Wordt de auto niet binnen een redelijke termijn op naam van een erfgenaam overgeschreven, dan kan de inschrijving worden doorgehaald. De auto blijft deel van de nalatenschap, maar voordat u hem gebruikt of verkoopt, moet u de inschrijving regelen. Controleer de actuele voorwaarden bij de Verkeerspolitie.
Aandelen in bedrijven, eenmanszaken en effecten
Handelsregister
Het Handelsregister (Търговски регистър) bij het Registratieagentschap is openbaar en gratis te raadplegen. Daarin kunt u nagaan of de overledene:
- vennoot was in een OOD (besloten vennootschap) of enig eigenaar van een EOOD (eenpersoons besloten vennootschap);
- een eenmanszaak (ЕТ) had;
- bestuurder, lid van een raad van bestuur of houder van een handelsvolmacht (procuratiehouder) was.
Aandelen in een OOD zijn goederen die worden geërfd, maar of de erfgenamen vennoot worden, hangt af van de statuten en van de Bulgaarse Handelswet. Details vindt u in ons artikel over de overdracht van aandelen in een OOD. Controleer ook of het bedrijf zijn jaarrekeningen heeft gepubliceerd. Is dat niet zo, dan kan het ambtshalve worden doorgehaald, wat ook de waarde van het geërfde aandeel raakt. Meer daarover in ons artikel over de ambtshalve doorhaling van bedrijven wegens niet-gepubliceerde jaarrekeningen.
Effecten bij de Centrale Depositaris
Aandelen en andere girale financiële instrumenten worden aangehouden bij de Centrale Depositaris (Централен депозитар АД). Volgens de Depositaris zelf wordt een erfenis daar niet rechtstreeks afgehandeld, maar via een vergunninghoudende beleggingsonderneming die als registratieagent optreedt. De erfgenamen, of een van hen, vragen de beleggingsonderneming om een "eindportefeuille", dat wil zeggen een overzicht van de effecten van de overledene, op vertoon van de verklaring van erfgenamen. De beleggingsonderneming boekt de effecten daarna over naar de rekeningen van de erfgenamen op basis van een verdeling of een testament.
Pensioenen, pensioenfondsen en levensverzekeringen
Onbetaald pensioen van het Nationaal Instituut voor Sociale Zekerheid
Was de overledene gepensioneerd, dan kan een deel van zijn pensioen onbetaald zijn gebleven. De erfgenamen kunnen de onbetaalde bedragen opeisen bij het regionale kantoor van het Nationaal Instituut voor Sociale Zekerheid (НОИ) dat het pensioen uitbetaalde, ook elektronisch. Vraag bij het Instituut na welke erfgenamen recht hebben en voor welke periode.
Geld in een algemeen pensioenfonds
Minder bekend is dat het geld op de individuele rekening van een overledene in een algemeen of beroepspensioenfonds niet verloren gaat. Op grond van art. 170, lid 1, van het Bulgaarse Socialezekerheidswetboek wordt het aan zijn wettelijke erfgenamen uitbetaald, ineens of in termijnen. Neem contact op met de pensioenverzekeringsmaatschappij waarbij hij verzekerd was. Weet u niet welke dat is, dan staat de naam meestal op de jaaroverzichten of socialezekerheidsdocumenten van de overledene.
Levensverzekering
In Bulgarije bestaat op dit moment geen openbaar centraal register waarin erfgenamen kunnen nagaan of de overledene een levensverzekering had. Er is dus praktisch zoekwerk nodig:
- zoek in de papieren van de overledene naar polissen en correspondentie van verzekeraars;
- loop de bankafschriften na op regelmatige betalingen van premies;
- controleer of er voor zijn leningen een verzekering via de bank was afgesloten;
- vraag de werkgever naar een collectieve verzekering voor werknemers.
Is in de polis een begunstigde aangewezen, dan is het bedrag aan die persoon verschuldigd. Is er geen begunstigde, dan wordt het meestal aan de erfgenamen uitbetaald. Betwiste gevallen waarin een verzekeraar weigert te betalen, behandelen we in onze praktijk verzekeringsrecht.
Hoe u de schulden van de overledene nagaat
Het vinden van de schulden is net zo belangrijk als het vinden van de bezittingen. Op grond van art. 60, lid 1, van de Bulgaarse Erfwet (Закон за наследството) zijn erfgenamen die de erfenis hebben aanvaard aansprakelijk voor de verplichtingen ervan naar verhouding van hun aandelen.
Centraal Kredietregister (ЦКР)
Het Centraal Kredietregister bij de BNB bevat informatie over kredietschulden bij banken en bij niet-bancaire financiële instellingen, waaronder aanbieders van flitskredieten, die ook gegevens aan het register melden. Het tarief van de BNB bepaalt uitdrukkelijk dat erfgenamen van overleden personen ook informatie kunnen verkrijgen. Een aanvraag op het formulier "Voor erfgenamen" wordt ingediend op grond van art. 21, lid 4, van Verordening nr. 22 over het Centraal Kredietregister, met een kopie van de verklaring van erfgenamen. De zoekopdracht is gratis binnen 14 dagen; voor een kortere termijn bedragen de vergoedingen EUR 1,02 (binnen 7 werkdagen), EUR 5,11 (binnen 24 uur) en EUR 10,22 (binnen 4 werkuren).
Andere schulden: Nationaal Agentschap voor de Inkomsten, particuliere gerechtsdeurwaarders, rechtszaken
- Nationaal Agentschap voor de Inkomsten (НАП) en de gemeente: belastingen en sociale premies controleert u bij het Nationaal Agentschap voor de Inkomsten, onroerendgoedbelasting en afvalstoffenheffing bij de gemeente.
- Particuliere gerechtsdeurwaarders (ЧСИ): executieprocedures tegen de overledene kunnen tegen de erfgenamen worden voortgezet. Vaak is het eerste teken een kennisgeving of beslagbericht dat op hun adres wordt ontvangen.
- Rechtszaken: lopende zaken vervallen niet door het overlijden, en de erfgenamen kunnen in de plaats van de overledene in de procedure worden betrokken.
- Nutsbedrijven: onbetaalde rekeningen voor elektriciteit, water en verwarming zijn ook een schuld van de nalatenschap.
Lijken de schulden groot, haast u dan niet om over de geërfde goederen te beschikken. U kunt de erfenis onder voorrecht van boedelbeschrijving aanvaarden met een schriftelijke verklaring aan de rechter van de arrondissementsrechtbank binnen drie maanden nadat u hebt vernomen dat de nalatenschap is opengevallen (art. 61, lid 1, van de Erfwet). Bij aanvaarding onder voorrecht van boedelbeschrijving bent u slechts aansprakelijk voor de schulden tot de waarde van de ontvangen goederen.
Nalatenschap opsporen: overzichtstabel
| Wat u zoekt | Waar | Wie het kan aanvragen | Wat u nodig hebt |
|---|---|---|---|
| Bankrekeningen en kluizen | Register van bankrekeningen en kluizen bij de BNB | Elke erfgenaam of gevolmachtigde | Verzoek "Voor erfgenamen", verklaring van erfgenamen |
| Saldi van rekeningen | De betreffende bank | Erfgenaam | Verklaring van erfgenamen, identiteitskaart |
| Leningen en kredieten | Centraal Kredietregister bij de BNB | Erfgenaam of gevolmachtigde | Aanvraag "Voor erfgenamen", verklaring van erfgenamen |
| Vastgoed | Registratiekantoor, de gemeente | Zoeken op persoon: via een advocaat | Volledige naam en persoonsnummer van de overledene, verklaring van erfgenamen |
| Auto's | Verkeerspolitie (ministerie van Binnenlandse Zaken) | Erfgenaam of gevolmachtigde | Aanvraag, verklaring van erfgenamen |
| Bedrijfsaandelen, eenmanszaken | Handelsregister | Iedereen, gratis | Naam of persoonsnummer / ondernemingsnummer (ЕИК) |
| Aandelen en obligaties | Beleggingsonderneming en Centrale Depositaris | Erfgenaam | Verklaring van erfgenamen |
| Onbetaald pensioen | Regionaal kantoor van het Nationaal Instituut voor Sociale Zekerheid | Erfgenaam | Aanvraag, verklaring van erfgenamen |
| Pensioenfonds | De pensioenverzekeringsmaatschappij | Wettelijke erfgenaam | Verklaring van erfgenamen, overlijdensakte |
Veelgestelde vragen (FAQ)
Hoe kom ik te weten bij welke banken mijn overleden ouder rekeningen had?
Dien een verzoek "Voor erfgenamen" in bij het Register van bankrekeningen en kluizen van de BNB, met een kopie van de verklaring van erfgenamen. De zoekopdracht toont alle banken waar de overledene rekeningen of kluizen had en is gratis bij een behandeltermijn van 14 dagen. Daarna neemt u voor de saldi contact op met elk van de vermelde banken.
Toont de zoekopdracht in het register hoeveel geld er op de rekeningen staat?
Nee. Het register bevat gegevens over de rekeningen en hun houders, maar niet over de saldi. De saldi krijgt u bij de bank zelf, die de erfgenamen een overzicht afgeeft op vertoon van de verklaring van erfgenamen en een identiteitsbewijs.
Kan ik naar de bezittingen van een overledene zoeken als ik in het buitenland woon?
Ja. Zoekopdrachten bij de BNB, de banken, het ministerie van Binnenlandse Zaken en de andere instellingen kunnen via een gevolmachtigde met een notarieel gelegaliseerde volmacht worden gedaan. Het verzoek aan de BNB kan ook per post worden verzonden met een notarieel gelegaliseerde handtekening. De procedure beschrijven we uitgebreid in ons artikel over erfgenamen in het buitenland.
Hoe kom ik te weten of de overledene schulden bij banken had?
Doe een zoekopdracht in het Centraal Kredietregister van de BNB met de aanvraag "Voor erfgenamen". Het register toont leningen van banken en ook van niet-bancaire financiële instellingen en aanbieders van flitskredieten. Schulden bij het Nationaal Agentschap voor de Inkomsten, de gemeente, nutsbedrijven en particulieren moet u afzonderlijk nagaan.
Wat doe ik als de schulden van de overledene hoger zijn dan de bezittingen?
U kunt de erfenis verwerpen of onder voorrecht van boedelbeschrijving aanvaarden. Aanvaarding onder voorrecht van boedelbeschrijving wordt schriftelijk verklaard tegenover de rechter van de arrondissementsrechtbank binnen drie maanden nadat u hebt vernomen dat de nalatenschap is opengevallen. U bent dan alleen aansprakelijk voor de schulden tot de waarde van wat u hebt geërfd. Meer over de termijnen leest u in onze gids "Erfenis in Bulgarije: de eerste stappen".
Erf ik het aandeel van de overledene in een OOD?
Een bedrijfsaandeel is een vermogensbestanddeel en de waarde ervan wordt geërfd. Of de erfgenamen vennoot worden, hangt echter af van de statuten en van het besluit van de algemene vergadering. Deze vraag bespreken we uitgebreid in ons artikel over de overdracht van aandelen in een OOD.
Hoe vind ik de levensverzekering van een overledene?
In Bulgarije bestaat geen openbaar register van verzekeringspolissen dat voor erfgenamen toegankelijk is. Zoek naar polissen in de papieren van de overledene, premiebetalingen op de bankafschriften, verzekeringen verbonden aan zijn leningen en een collectieve verzekering bij zijn werkgever. Vindt u een polis, neem dan rechtstreeks contact op met de verzekeraar met de verklaring van erfgenamen en de overlijdensakte.
Wat gebeurt er met de elektriciteits- en waterrekeningen van de overledene?
Onbetaalde rekeningen zijn een schuld van de nalatenschap, en de contracten moeten worden overgezet op de erfgenamen of op de nieuwe bewoner. De termijnen en documenten verschillen per leverancier. We leggen ze uit in ons artikel over contracten voor elektriciteit, water, verwarming en gas na een overlijden.
Wat doe ik als er na het overlijden geld van de kaart van de overledene is opgenomen?
Waarschuw de bank onmiddellijk en vraag om blokkering van de kaart en de rekening, op vertoon van de overlijdensakte. Waren de opnames niet toegestaan, dan kunnen de erfgenamen de transacties betwisten en de bedragen terugvorderen. De stappen beschrijven we in ons artikel over niet-toegestane transacties met een kaart of rekening.
Hoe kunnen wij u helpen?
Een nalatenschap opsporen vraagt geduld en kennis van veel verschillende registers en procedures. De advocaten van Advocatenkantoor Mechkova & Dimitrova kunnen namens u de zoekopdrachten doen bij de BNB, de banken, het Registratieagentschap, het ministerie van Binnenlandse Zaken en de gemeenten, ook als u in het buitenland bent, en u een helder beeld geven van de bezittingen en schulden voordat u beslist of u de erfenis aanvaardt. Meer over ons werk als erfrechtadvocaten in Sofia leest u op onze praktijkpagina.
De informatie in dit artikel is algemeen en vervangt geen advies over uw concrete zaak. Neem contact met ons op voor advies over het opsporen en afwikkelen van een erfenis.
