Kısaca
Bulgaristan'da şirketimin ticari uyuşmazlığını nasıl çözerim?
Ticari uyuşmazlıklarda şirketleri, ortakları ve müdürleri temsil ederiz: ihlal edilen sözleşmeler, kalite ve cezai şart uyuşmazlıkları ve ortaklar arasındaki anlaşmazlıklar. Önce delilleri ve şansları değerlendirir, sonra en hızlı makul çıkış yolunu ararız: sulh, mahkeme veya tahkim. Açık bir plan, masraflara ilişkin gerçekçi bir tahmin ve son dereceye kadar temsil alırsınız. İlk danışma ücretsizdir.
Ticari bir uyuşmazlık nadiren yalnızca hukuki bir sorudur. Arkasında para, süreler, müşteriler ve bazen korunmaya değer ilişkiler vardır. Bu nedenle dava açmadan önce size bunun neye mal olacağını, ne kadar sürebileceğini ve risklerin neler olduğunu söyleriz.
Sofya'da bir ticaret hukuku bürosu olarak bölge ve il mahkemeleri, istinaf mahkemeleri ve Yargıtay (Върховен касационен съд) önündeki davaları ve hakem heyetleri önündeki uyuşmazlıkları yürütürüz. Sözleşmeyi ve yazışmaları bize gönderin veya davanızı konuşmak için bizi arayın.
Hangi ticari uyuşmazlıkları yürütüyoruz?
Şirketler arasındaki en yaygın uyuşmazlıklar, ifa edilmeyen veya kötü ifa edilen sözleşmelerle ilgilidir: geç teslimat, ayıplı mallar veya hizmetler, işin kabulünün reddi, cezai şartlar ve tazminat. Distribütörlük, ticari acentelik, ticari kira ve inşaat sözleşmelerinden doğan uyuşmazlıkları da yürütürüz.
Bir borç çekişmesiz olduğunda ve borçlu basitçe ödemediğinde yol genellikle farklıdır; bunu alacak tahsili sayfamızda anlatıyoruz. Bu sayfa, karşı tarafın borca itiraz ettiği veya size karşı dava açıldığı durumlarla ilgilidir.
- ticari sözleşmelerden doğan ödeme, cezai şart ve tazminat davaları;
- davalının yersiz taleplere karşı savunulması;
- kalite, garanti ve işin kabulüne ilişkin uyuşmazlıklar;
- sözleşmenin feshi ve ödenenin iadesi;
- ortaklar arasındaki uyuşmazlıklar ve müdüre karşı davalar.
Bulgaristan'da ticari bir uyuşmazlığa hangi mahkeme bakar?
Bu esas olarak dava değerine bağlıdır. 25.000 BGN'ye (yaklaşık 12.782 EUR) kadar olan davalara ilk derecede bölge mahkemesi (районен съд), daha büyük davalara ise il mahkemesi (окръжен съд) bakar (Hukuk Muhakemeleri Kanunu, ГПК, md. 104, b. 4). Genel kurul kararının iptali gibi bazı şirketler hukuku davaları kanunla açıkça şirket merkezinin bulunduğu yerdeki il mahkemesine verilmiştir.
Mahkeme mi, tahkim mi: ticari bir uyuşmazlık için hangisi daha iyi?
Tahkim ancak taraflar bunu yazılı olarak, genellikle sözleşmedeki bir tahkim şartıyla kararlaştırmışsa mümkündür. Hakem kararı kesin olduğu için daha hızlıdır, ancak ücretler çoğu zaman daha yüksektir ve esasa ilişkin kanun yolu yoktur. Devlet mahkemeleri başlangıçta daha ucuzdur ve üst derecelere kanun yoluna imkân tanır.
Sözleşmenizde bir tahkim şartı varsa, önce geçerli olup olmadığını ve uyuşmazlığı kapsayıp kapsamadığını kontrol ederiz. Yeni bir sözleşme imzalıyorsanız, özellikle yabancı bir karşı tarafla, hangi seçeneğin size daha uygun olduğunu konuşuruz. Uygulanacak hukuk ve yetkili mahkemeye ilişkin hükümler, ticari sözleşmelerin en önemli hükümleri arasındadır.
Bir hakem kararına itiraz edilebilir mi?
Esas bakımından edilemez. Bir hakem kararı Yargıtay tarafından yalnızca kanunda açıkça sayılan sebeplerle iptal edilebilir; örneğin geçersiz bir tahkim anlaşması veya bir tarafın haklarının ihlali (Milletlerarası Ticari Tahkim Kanunu, ЗМТА, md. 47). İptal davası, kararın tebliğinden itibaren üç ay içinde açılmalıdır (ЗМТА md. 48). Bu nedenle tahkimi seçmek bilinçli bir karar olmalıdır.
Bir şirketteki ortaklar arasındaki uyuşmazlıklar
Ortaklar arasındaki bir anlaşmazlık bütün şirketi kilitleyebilir: kararlar alınmaz, müdür tek başına hareket eder ve kâr dağıtılmaz. Bu uyuşmazlıklar hızlı tepki gerektirir; çünkü birçok şirketler hukuku davası, uzatılamayan kısa ve katı sürelere tabidir.
Genel kurul kararının iptali davalarında, bir ortağın çıkarılmasında, şirkete verdiği zarar nedeniyle müdüre karşı açılan davalarda (Ticaret Kanunu, Търговски закон, md. 145) ve ayrılan bir ortağın payının ödenmesine ilişkin uyuşmazlıklarda yardımcı oluruz. Çoğu zaman en iyi sonuç müzakereyle elde edilir: bir ortak diğerinin hissesini adil bir fiyata satın alır.
Ortağınızla anlaşamıyorsanız şirketten nasıl ayrılabilirsiniz?
En hızlı yol, şirket sözleşmesi izin veriyorsa hissenizi ortağınıza veya üçüncü bir kişiye satmaktır. Kanun ayrıca bir ortağın bildirimle ayrılmasına izin verir; bundan sonra ortak hissesinin değerine hak kazanır. Hangi yolun daha iyi olduğu, şirket sözleşmesine ve şirketin durumuna bağlıdır.
Ticari bir dava nasıl ilerler ve neye mal olur?
Dava, tüm yazılı delillerin eklendiği bir dava dilekçesiyle başlar. Davalıya cevap vermesi için süre verilir. Ardından mahkeme bir duruşma belirler, delilleri (tanıklar, bilirkişi raporları, belgeler) toplar ve karar verir. İlk derece kararına karşı üst mahkemeye başvurulabilir.
Dava dilekçesi için devlet harcı dava değerinin %4'üdür, ancak 25,56 EUR'dan az olamaz. Buna bilirkişi ücretleri ve avukatlık ücretleri eklenir. Kazanan taraf masraflarının kendisine ödenmesine hak kazanır, ancak bunları her zaman tamamen geri alamaz; bu nedenle masrafları en baştan değerlendirmemize dahil ederiz.
Bulgaristan'da ticari bir dava ne kadar sürer?
Mahkemeye, tanık ve bilirkişi raporu sayısına ve karşı tarafın tutumuna bağlı olarak genellikle her derece için birkaç aydan bir yıldan fazlasına kadar. Üç dereceden geçen bir dava birkaç yıl sürebilir; bu nedenle paralel olarak sulh seçeneğini açık tutarız.
Ticari bir uyuşmazlıkta ihtiyati tedbir ve sulh
Karşı tarafın malvarlığını devretme riski varsa ihtiyati tedbir (обезпечение на иска) talep ederiz: banka hesaplarına, alacaklara ve taşınırlara ihtiyati haciz veya taşınmazlar üzerine şerh (Hukuk Muhakemeleri Kanunu md. 397). Mahkeme, aksi halde ileride verilecek kararın icrası imkânsız veya güç olacaksa ve dava ikna edici yazılı delillerle desteklenmişse ya da teminat gösterilmişse tedbire karar verir (Hukuk Muhakemeleri Kanunu md. 391).
Sulh her zaman yapılabilir: davadan önce, dava sırasında ve hatta karardan sonra. Mahkemece onaylanan bir sulh, kesinleşmiş bir karar hükmündedir. Dava bir kararla sona erer ve borçlu ödemezse icra takibini de yürütürüz.
Ticari bir uyuşmazlıkta arabuluculuk mantıklı mı?
Çoğu zaman evet; özellikle taraflar birlikte çalışmaya devam etmek istediğinde veya uyuşmazlık teknik nitelikte olduğunda. Arabuluculuk isteğe bağlı ve gizlidir ve varılan anlaşma mahkemece onaylanabilir. Anlaşmaya varılamazsa dava devam eder.
Hangi belgeleri hazırlamalısınız?
- Tüm ekleri, cetvelleri ve genel işlem koşullarıyla birlikte sözleşme
- Faturalar, teslim tutanakları, sevk irsaliyeleri ve ödeme belgeleri
- Karşı tarafla yazışmalar: e-postalar, mektuplar, ihtarnameler
- Ortaklar arasındaki bir uyuşmazlıkta şirket sözleşmesi ve genel kurul tutanakları
- Talep size karşıysa dava dilekçesi veya ihtarname
- Tanık listesi ve varsa uzman görüşleri
Dosyanızla kim ilgilenecek
Bulgaristan'da ticari davalar hakkında sık sorulan sorular
Mahkemeye gitmeden önce ihtarname göndermem gerekir mi?
Her zaman zorunlu değildir, ancak neredeyse her zaman faydalıdır. Yazılı bir ihtar çoğu zaman uyuşmazlığı mahkemeye gitmeden çözer. Çözmezse, karşı tarafa gönüllü olarak ödeme şansı verdiğinizi ispatlar ve borçlunun ne zaman temerrüde düştüğünü gösterir.
Başka bir ülkedeki bir şirkete Bulgaristan'da dava açabilir miyim?
Bu, sözleşmeye ve milletlerarası yetki kurallarına bağlıdır. Sözleşme başka bir ülkedeki bir mahkemeyi veya tahkimi belirtiyorsa, dava genellikle orada açılmalıdır. Böyle bir hüküm yoksa hangi mahkemenin yetkili olduğunu ve hangi hukukun uygulanacağını kontrol ederiz.
Şirketim bir dava dilekçesi alırsa ne yapmalıyım?
Derhal bir avukatla iletişime geçin. Yazılı cevap süresi kısadır ve cevapta ileri sürülmeyen itirazlar ve deliller kural olarak sonradan ileri sürülemez.
Dava masraflarını kim öder?
Kural olarak kaybeden taraf, davanın kabul edilen veya reddedilen kısmıyla orantılı olarak karşı tarafın masraflarını (devlet harçları, bilirkişi ücretleri ve avukatlık ücretleri) öder.
Müdüre kişisel olarak dava açılabilir mi?
Evet, ancak şirketin her borcu için değil. Müdür, şirkete verdiği zarardan şirkete karşı, bazı durumlarda da alacaklılara karşı sorumludur; örneğin geciken bir iflas başvurusu için.
Dava başladıktan sonra sulh olabilir miyiz?
Evet. Sulh, davanın her aşamasında yapılabilir. Mahkemece onaylanan bir sulh, kesinleşmiş bir karar hükmündedir ve kanun yoluna başvurulamaz.
İlgili hizmetler
Hukuki bir sorunuz mu var? Bize ulaşın.
İlk danışmanlık ücretsizdir ve sizi hiçbir şekilde bağlamaz.